Elementarz ekonomii - Faustino Ballve

Elementarz ekonomii. Zwięzłe omówienie podstawowych reguł i doktryn

Meksykański prawnik i ekonomista, bliski przyjaciel Ludwiga von Misesa, napisał kieszonkowe wprowadzenie do ekonomii — i przez dziesięciolecia praktycznie nikt go nie zauważył.

Ta książka jest owocem dyskusji dwóch wybitnych umysłów.

Jak powstała

Faustino Ballvé, zafascynowany wykładami Misesa, które ten wygłosił w Meksyku, zapoznał się z twórczością autora „Ludzkiego działania”, a następnie nawiązał z nim osobistą znajomość.

„Elementarz ekonomii” — w oryginale „Essentials of Economics” — jest efektem tej relacji. To zwięzłe omówienie podstawowych reguł i doktryn, pomyślane jako wprowadzenie do nauki ekonomii.

Książka, która umknęła nawet specjalistom

Profesor Witold Kwaśnicki, autor wstępu do polskiego wydania i redaktor merytoryczny przekładu, przyznaje to wprost:

„To nieprawdopodobne, że ta skromna rozmiarami, za to wielka jeśli chodzi o jej treść, książeczka praktycznie nie została zauważona przez ekonomistów”.

Co istotne, nie chodzi wyłącznie o ekonomistów głównego nurtu. Książkę przeoczyli również ekonomiści związani z nurtem liberalnym i wolnorynkowym, w tym przedstawiciele szkoły austriackiej — a więc ci, dla których była pisana.

W tradycji Mengera i Misesa

Podejście, jakie zastosował Ballvé przy opisie podstawowych zasad ekonomii, wpisuje się w tradycję twórcy szkoły austriackiej Carla Mengera oraz jej największego przedstawiciela w XX wieku, Ludwiga von Misesa.

Oznacza to konkretną metodę: ekonomia jako nauka o ludzkim działaniu, wykładana słowami, a nie równaniami, z decyzją pojedynczego człowieka jako punktem wyjścia dla wszystkiego, co dzieje się później na rynku.

Napisana z pasją, nie z obowiązku

Największą zaletą tej pozycji jest według Kwaśnickiego sposób pisania. Ballvé pisze z pasją i zacięciem, a wiele ważnych problemów ekonomicznych, które u innych autorów przedstawiane są nudnawo, u niego nabiera nowego wymiaru i czyta się o nich z zaciekawieniem.

Recenzent posuwa się dalej: styl i sposób prezentacji sprawiają, że książkę tę czyta się wręcz „z wypiekami na twarzy”.

To rzadkie w literaturze ekonomicznej i ma praktyczne znaczenie. Wprowadzenie, którego nie da się dokończyć, nie wprowadza nikogo w nic — a większość podręczników przegrywa właśnie na tym etapie.

Miejsce obok Hazlitta

Kwaśnicki formułuje na koniec bardzo mocną rekomendację: ośmiela się twierdzić, że ta książka powinna zająć miejsce na półce obok „Ekonomii w jednej lekcji” Henry'ego Hazlitta.

To porównanie jest wskazówką co do charakteru całości. Obie pozycje są krótkie, obie tłumaczą fundamenty bez aparatu matematycznego i obie sprawdzają się jako pierwsza książka o ekonomii w życiu czytelnika.

Dla kogo jest ta książka?

• Dla zaczynających od zera – to wprowadzenie w pełnym tego słowa znaczeniu
• Dla ceniących krótkie książki – zwięzłość jest tu zamierzona, nie przypadkowa
• Dla zainteresowanych szkołą austriacką – w tradycji Mengera i Misesa
• Dla czytelników Hazlitta – to naturalna pozycja obok „Ekonomii w jednej lekcji”
• Dla szukających mniej znanych klasyków – książka przez lata pozostawała niemal niezauważona

Na koniec

Czasem najlepsze wprowadzenie do dziedziny pisze nie akademik, tylko praktyk, który sam musiał ją sobie wyłożyć od nowa. Ballvé był prawnikiem, zanim został ekonomistą — i to widać w każdym rozdziale.

Ile książek o ekonomii zaczynałeś i ile z nich skończyłeś?

Najczęściej zadawane pytania

O czym jest „Elementarz ekonomii”?

To zwięzłe omówienie podstawowych reguł i doktryn ekonomicznych, pomyślane jako kieszonkowe wprowadzenie do nauki ekonomii. Powstało jako owoc dyskusji Faustino Ballvégo z Ludwigiem von Misesem.

Kim był Faustino Ballvé?

To meksykański prawnik i ekonomista, bliski przyjaciel Ludwiga von Misesa. Zafascynowany wykładami Misesa wygłoszonymi w Meksyku, zapoznał się z twórczością autora „Ludzkiego działania” i nawiązał z nim osobistą znajomość.

W jakiej tradycji wpisuje się ta książka?

Podejście zastosowane przez Ballvégo wpisuje się w tradycję twórcy szkoły austriackiej Carla Mengera oraz jej największego przedstawiciela w XX wieku, Ludwiga von Misesa.

Czy ta książka jest trudna w odbiorze?

Nie. Jak pisze profesor Witold Kwaśnicki, autor wstępu do polskiego wydania, Ballvé pisze z pasją i zacięciem, a problemy przedstawiane przez innych autorów nudnawo nabierają u niego nowego wymiaru i czyta się o nich z zaciekawieniem.

Z jaką inną książką bywa porównywana?

Profesor Kwaśnicki twierdzi, że powinna zająć miejsce na półce obok „Ekonomii w jednej lekcji” Henry'ego Hazlitta.